أعُوذُ بِاللَّه مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجيم بِسْمِ اللَّه الرَّحْمنِ الرَّحيم [ مقدمه ] تقاضا شده بود كه من يكى دو مرتبه راجع به تفسير بعضى آيات شريفهء قرآن مطالبى عرض كنم . تفسير قرآن يك مسأله‌اى نيست كه امثال ما بتوانند از عهدهء آن برآيند . بلكه علماى طراز اوّل هم كه در طول تاريخ اسلام ، چه از عامّه و چه از خاصّه ، در اين باب كتاب‌هاى زياد نوشته‌اند - البته مساعى آن‌ها مشكور است - لكن هر كدام روى آن تخصّص و فنّى كه داشته است يك پرده‌اى از پرده‌هاى قرآن كريم را تفسير كرده است ، آن هم به طور كامل معلوم نيست بوده [ باشد . ] مثلًا عرفايى كه در طول اين چندين قرن آمده‌اند و تفسير كرده‌اند ، نظير محيىالدين « 1 » در بعضى از كتاب‌هايش ، عبدالرزّاق كاشانى « 2 » در تأويلات ،

--> ( 1 ) - محمد بن على بن محمد بن احمد بن عبداللَّه بن حاتم طايى ( 560 - 638 ق ) بزرگ‌ترين‌عارف قرن هفتم ، و از عارفان بزرگ قرون اسلامى است . وى به « ابن عربى » ، « محيىالدين » ، « شيخ اكبر » شهرت دارد . در آثارش مانند فصوص الحكم و فتوحات مكّيه آيات قرآن را به سبك عرفانى تفسير كرده است . ( 2 ) - ملّا عبدالرزّاق بن جلال‌الدين كاشانى ( - 736 ق ) ، مكنّى به « ابوالغنائم » و ملقّب به « كمال‌الدين » از مشاهير عارفان قرن هشتم هجرى است . مطالب تفسيرى وى را در اثر او به‌نام تأويلات القرآن - كه اشتباهاً به‌نام تفسير ابن عربى چاپ شده است - مىتوان يافت .